İstanbul Medeniyet Üniversitesi ve İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi iş birliğiyle düzenlenen “Anayasa Değişikliklerinde Usul ve İçerik Tartışmaları Ulusal Sempozyumu”, anayasal değişim süreçlerini hem teorik hem de pratik boyutlarıyla mercek altına almak amacıyla 10-11 Nisan 2026 tarihlerinde her iki üniversitenin ev sahipliğinde gerçekleştirildi.
Merkez Kütüphane Ziraat Bankası Konferans Salonu’nda gerçekleştirilen ilk gün programına; Anayasa Mahkemesi Üyesi Prof. Dr. Yusuf Şevki Hakyemez, İstanbul Medeniyet Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Özcan Günergök ve İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mustafa Ateş katıldı. Etkinlikte ayrıca her iki üniversiteden çok sayıda akademisyen, uzman konuşmacılar ve hukuk fakültesi öğrencileri de yer alarak anayasal süreçlere dair fikir alışverişinde bulundu.
“Geleceğin Hukukçuları, Bu Akademik Meşaleyi Devralarak Hukuk Devleti İdealiyle Yol Alacaktır”
Sempozyumun açılış bölümünde söz alan İstanbul Medeniyet Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Özcan Günergök, fakültenin “hem hukuki bilginin üretildiği hem de bu bilginin titizlikle tartışıldığı bir akademi merkezi olma vizyonu” ile hareket ettiğini vurguladı. Anayasal kültürün olgunlaşması adına bu tür bilimsel faaliyetlerin vazgeçilmez bir öneme sahip olduğunu ifade eden Günergök, akademik tartışma kültürüne tanıklık etmenin genç hukukçu adaylarının mesleki formasyonundaki kritik rolüne dikkat çekti. Bilimsel atmosferin en kıymetli unsurlarından biri olarak nitelediği öğrencilerin bu meşaleyi gelecekte devralacaklarını söyleyen Günergök, fakültenin hukuk devleti idealinin gelişimine sunduğu desteğin altını çizerek “geleceğin hukukçularının bu akademik meşaleyi devralarak hukuk devleti idealiyle yol alacağını” ifade etti.
“Anayasa, Sadece Bir Hukuk Metni Değil Bir Toplumsal Sözleşme ve Gelecek Tasavvurudur”
Ardından konuşmasını gerçekleştiren İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Mustafa Ateş, anayasayı devletin sadece hukuki temeli değil aynı zamanda “bir devletin yalnızca hukuki temelini değil siyasal, toplumsal ve hatta ahlaki yönelimlerini de belirleyen en üst hukuk normu” olarak tanımladı. Anayasa değişikliklerinin sıradan düzenlemelerden farklı olarak özel bir hassasiyet gerektirdiğini hatırlatan Ateş, bir değişikliğin meşruiyetinin “yalnızca içeriğinin demokratik değerlere uygunluğuna değil aynı zamanda o değişikliğin hangi usullerle gerçekleştirildiğine de bağlı olduğunu” belirtti. Usulün yalnızca teknik bir süreç değil “anayasal düzenin korunmasına hizmet eden bir güvenlik mekanizması” olduğunu vurgulayan Ateş, nitelikli çoğunluk şartları ve referandum gibi araçların keyfi değişimlerin önüne geçtiğini ifade etti. Güncel teknolojik gelişmelerin, algoritmik yönetişimin ve yapay zekâ gibi yeni olguların anayasal düzeni yeniden düşünmeyi zorunlu kıldığını dile getiren Ateş, anayasanın “sadece bir hukuk metni değil bir toplumsal sözleşme ve gelecek tasavvuru” olduğunun altını çizerek anayasa değişikliklerinin yalnızca geçmişin birikimleriyle değil aynı zamanda geleceğin ihtiyaçlarıyla da şekillenmesi gerektiğini vurguladı.
Sempozyumun İstanbul Medeniyet Üniversitesi Ziraat Bankası Salonu’nda gerçekleştirilen ilk gününde, açılış konuşmalarının ardından akademik oturumlara geçildi Anayasa Mahkemesi Üyesi Prof. Dr. Yusuf Şevki Hakyemez başkanlığında gerçekleştirilen açılış oturumunda Prof. Dr. Abdullah Sezer, Prof. Dr. Ahmet Yıldız, Doç. Dr. Osman Vahdet İşsevenler, Dr. Öğr. Üyesi Halit Serhan Ercivelek ve Arş. Gör. Damla Ustaoğlu kurucu iktidar ve egemenlik kavramlarını tartıştı. Prof. Dr. Özcan Günergök gelebilirdi ikinci oturumda Doç. Dr. Sezen Kama Işık, Dr. Öğr. Üyesi Gülnihal Ahter Yakacak ve Dr. Öğr. Üyesi Feyzan Olgunsoy kitle kaynaklı ve müzakereci anayasa yapım modellerini sundu. Prof. Dr. Hüseyin Özcan gelebilirdi üçüncü oturumda ise Prof. Dr. Ahmet Nohutçu, Doç. Dr. Murat Tumay, Dr. Öğr. Üyesi Nurullah Görgen ve Dr. Öğr. Üyesi Batuhan Ustabulut siyasal sistem ve denge-denetim mekanizmalarını değerlendirdi.
11 Nisan 2026 tarihinde Sabahattin Zaim Üniversitesindeki: Yorum, Denetim ve Temel Haklar başlıklı sempozyumun. Gün boyunca dört ayrı oturumda güncel anayasal sorunlar ele alındı. Yargı ve Teori: Prof. Dr. Mustafa Ateş başkanlığındaki ilk oturumda; Prof. Dr. Ahmet Ulvi Türkbağ, Dr. Öğr. Üyesi Levent Korkut, Dr. Abdullah Eryiğit ve Arş. Gör. Ayşe Nur Yazıcılar yapay zekâ ve hukuk felsefesi ekseninde sunumlar yaptı. Yargısal Denetim: Prof. Dr. Salim Ateş Oktar yönetiminde; Prof. Dr. Cengiz Gül, Dr. Öğr. Üyesi Sinem Şirin Işık, Dr. Öğr. Üyesi Yasin Aydoğdu ve Dr. Öğr. Üyesi İsmail Mutlu anayasa değişikliklerinin sınırlarını inceledi. Bireysel Başvuru ve Dijital Haklar: Kapanış oturumunda Prof. Dr. Halil Kalabalık başkanlığında; Prof. Dr. Nihat Bulut, Prof. Dr. Yüksel Metin, Doç. Dr. Taylan Barın, Dr. Öğr. Üyesi Halit Serhan Ercivelek ve Arş. Gör. Nebile Nur Adalı hak eksenli yeni yaklaşımları sundu.
İki gün boyunca süren yoğun oturumların ardından, sempozyumun akademik dünyaya nitelikli bildiriler kazandırdığı ve anayasal sorunlara çözüm odaklı yaklaşımlar sunduğu vurgulandı. Etkinlik, katılımcıların ve emeği geçen öğrencilerin yer aldığı toplu fotoğraf çekimiyle sona erdi.
